Brazilië

Lang niet alle Brazilianen spreken de Engelse taal. Daarom is het zeker handig om – als u zelf geen Portugees spreekt – een tolk mee te nemen. Brazilianen zijn trots op hun taal. Gebruik geen Spaans, want Brazilianen kunnen dit als cultureel ongevoelig ervaren.

Het is belangrijk om respect te tonen en de juiste bewoordingen te gebruiken. Gebruik de juiste (functie)titels om vertegenwoordigers aan te spreken. Zeker in schriftelijke communicatie, maar ook tijdens een gesprek.

Verder vinden Brazilianen het prettig als u hen bedankt, om toestemming vraagt of uw waardering uitspreekt over het bedrijf. Om te tonen dat u respect heeft voor het bedrijf en de medewerkers maakt u niet alleen contact met uw directe zakenpartner, maar ook met de mensen om hem of haar heen.

Brazilianen zijn zelf kritisch op hun land, maar willen liever geen kritiek horen van buitenlanders. Blijf weg van stereotypes, zoals dat Brazilianen losjes, informeel en gemakkelijk zouden zijn. Hiernaar hinten kan voor Brazilianen beledigend overkomen.

Brazilianen zeggen zelden direct nee, waardoor het soms een uitdaging is om tussen de regels door te begrijpen wat werkelijk wordt bedoeld. Hierdoor is een 'ja' ook niet altijd een bevestiging van intentie.

Brazilianen hechten veel waarde aan het uiterlijk. Een goede eerste indruk is belangrijk voor een succesvolle kennismaking. Zorg er dus voor dat u er netjes en verzorgd uitziet.

Bij overheden is een pak met das meestal de norm (de das kan later altijd af). De kledingstijl in het bedrijfsleven kan ook formeel zijn, zeker op hoofdkantoren.

Topmanagers zijn vaak alleen te bereiken via hun assistenten. Een goede verstandhouding met de assistent is daarom handig. U kunt die persoon om hulp vragen bij het maken van afspraken of het versturen van documenten.

Aandacht door middel van een paar vriendelijke woorden kan deuren openen. Ook is een klein presentje van uw bedrijf of uit Nederland altijd welkom.

Dure geschenken kunnen worden gezien als omkoping in de Braziliaanse zakencultuur. Een klein cadeautje – zeker in relatie tot het bedrijf of tot Nederland – wordt zeer gewaardeerd, meer hoeft niet.

Wanneer u meerdere afspraken op dezelfde dag heeft, is het handig om voldoende tijd tussen de afspraken te plannen. Plan dus niet te strak en probeer op tijd te komen, ook al starten (en eindigen) vergaderingen soms later dan verwacht.

Zeker in grote steden is het erg druk op de wegen en zijn de afstanden groot. Zo kan een rit van de ene naar de andere kant van São Paulo al snel een uur of langer in beslag nemen. Houd er ook rekening mee dat het soms tijd vergt om een bedrijf, gebouw of ministerie in te komen.