Hoe werkt een faillissement (verloop en procedure)
Als u uw schulden niet meer kunt betalen, kan de rechtbank een faillissement uitspreken. Een curator neemt het beheer over van uw bedrijf. Een faillissement bestaat uit een aantal vaste stappen. Als u geen doorstart maakt, houdt uw bedrijf op te bestaan.
Op deze pagina
- Wat is een faillissement?
- Hoe kan ik een faillissement voorkomen?
- Wanneer gaat u officieel failliet?
- Wat gebeurt er bij een faillissement?
- Wanneer eindigt een faillissement?
- Ben ik aansprakelijk voor schulden bij faillissement?
- Doorstart na faillissement
- Wie zijn er betrokken bij een faillissement?
- Veelgestelde vragen faillissement
- Animatie: Faillissement? Kom in actie
Wat is een faillissement?
Een faillissement betekent dat de rechtbank vaststelt dat een bedrijf schulden niet meer kan betalen.
Het begint met financiële problemen in uw bedrijf:
- er komt te weinig geld binnen
- uw bank leent u geen geld meer
- u kunt uw rekeningen niet meer betalen
U kunt proberen faillissement te voorkomen, bijvoorbeeld met betalingsafspraken. Lukt dit niet? Dan vraagt u of een van uw schuldeisers uw faillissement aan.
Tussen de aanvraag van uw faillissement en het einde van uw faillissement zitten verschillende stappen. De regels hiervoor zijn vastgelegd in de Faillissementswet.
Misschien vindt u in de tussentijd een andere oplossing om uw bedrijf te redden. Als dat niet zo is, houdt uw bedrijf aan het einde van het faillissement op te bestaan.
Wat betekent een faillissement voor u?
Als de rechter uw bedrijf failliet verklaart, verliest u de controle over uw bedrijf. Een curator neemt het beheer van uw zaken van u over. Soms kan de curator uw privévermogen gebruiken om de schulden af te betalen. Dit hangt af van uw rechtsvorm. In sommige gevallen bent u na het faillissement schuldenvrij. Bijvoorbeeld:
- als de curator een akkoord bereikt met de schuldeisers
- als u zich aanmeldt voor de schuldsanering
In andere gevallen blijven uw schulden ook na uw faillissement bestaan.
Hoe kan ik een faillissement voorkomen?
U kunt verschillende dingen doen om een faillissement te voorkomen:
Heeft u schulden die u niet meer kunt betalen? Praat erover en kom zo snel mogelijk in actie. Bekijk in het stappenplan schulden hoe u schulden op kunt lossen en wie u daarbij kunnen helpen.
Kunt u tijdelijk uw schulden niet betalen? U kunt de rechtbank vragen om surseance van betaling. Als de rechter uw aanvraag goedkeurt, krijgt u uitstel van betaling voor maximaal 1,5 jaar. In die periode kunt u proberen de problemen op te lossen.
Kunt u uw schulden helemaal niet meer betalen? Dan kunt u zich aanmelden voor schuldsanering (Wsnp). Met een schuldhulpverlener maakt u een plan om uw schulden op te lossen. Als u aan de voorwaarden voldoet, heeft u na 18 maanden Wsnp geen schulden meer. Alleen natuurlijke personen kunnen zich aanmelden voor schuldsanering. Dit geldt dus voor ondernemers met een:
- eenmanszaak
- vof
- maatschap
- cv
Komt u door persoonlijke schulden in de schuldsanering en heeft u een bv? Dan kunt u uw aandelen kwijtraken, die zijn namelijk privébezit.
Lees meer over de gevolgen van schuldsanering per rechtsvorm.
Heeft u structurele betalingsproblemen en dreigt u failliet te gaan? Dan wilt u een faillissement voorkomen en gecontroleerd stoppen of een doorstart maken. U kunt gebruikmaken van de Wet Homologatie Onderhands Akkoord (WHOA):
- U maakt afspraken met uw schuldeisers over een schuldenregeling.
- De afspraken zet u in een conceptakkoord.
- U vraagt de rechter om dit akkoord goed te keuren. Hiervoor hoeven niet alle schuldeisers akkoord te gaan met de schuldenregeling.
Lees meer over hoe u een faillissement voorkomt met de WHOA.
Wat kan ik doen als ik mijn personeel niet kan betalen?
U meldt zo snel mogelijk bij de Belastingdienst dat u niet meer kunt betalen. Heeft u tijdelijke problemen? Kijk of u werktijdverkorting kunt aanvragen of uw personeel kunt uitlenen. Zijn uw problemen blijvend en wilt u personeel ontslaan? Hiervoor gelden regels. Lees meer over wat u kan en mag met personeel bij financiële problemen.
Wanneer gaat u officieel failliet?
Een bedrijf of persoon is officieel failliet zodra de rechtbank dit uitspreekt (vonnis rechtbank). Voordat de rechter beslist, moet er faillissement aangevraagd zijn. U kunt deze procedure zelf starten, maar iemand die nog geld van u krijgt kan dit ook doen. Faillissement aanvragen kan als u:
- gestopt bent met betalen
- en 2 of meer schulden heeft bij 2 of meer verschillende schuldeisers
- en een van deze schulden is opeisbaar (de betalingstermijn is afgelopen)
Wat gebeurt er bij een faillissement?
U kunt zelf uw faillissement aanvragen bij de rechtbank. Of uw schuldeisers vragen uw faillissement aan. Als u zelf schuldeiser bent, kunt u het faillissement van uw klant aanvragen. U vraagt faillissement aan bij de rechtbank van de plek waar de hoofdvestiging van uw bedrijf is.
Na de aanvraag ontvangt u van de rechtbank een oproep voor de behandeling van uw rechtszaak (zitting). U heeft dan verschillende opties om faillissement te voorkomen:
- Probeer voor de zitting alsnog afspraken te maken met uw schuldeisers. De schuldeisers kunnen de aanvraag voor uw faillissement dan intrekken.
- Doe een aanvraag voor schuldsanering (Wettelijke schuldsanering natuurlijke personen: Wsnp). Als u wordt toegelaten wordt er geen faillissement uitgesproken.
- Verdedig u tijdens de zitting. Dat kan als u aanwezig bent of met een schriftelijk ‘verweer’. U kunt bijvoorbeeld bewijzen dat u uw schuldeisers toch kunt betalen.
De rechter bepaalt of de faillissementsaanvraag terecht is. Meestal doet de rechter uitspraak tijdens de zitting. Als dat niet kan, volgt de uitspraak meestal binnen 2 weken.
Bent u failliet? Dan benoemt de rechter ook meteen een curator die alle beslissingen en uw geldzaken van u overneemt.
Faillissement wordt openbaar
De gegevens van het faillissement worden opgenomen in het Centraal Insolventieregister. Zoals de naam van de curator en de datum van het faillissement. Het faillissement komt ook in het Handelsregister van KVK.
Hoger beroep
Bent u het niet eens met de uitspraak van de rechter? Dan kunt u met hulp van een advocaat in hoger beroep gaan bij het gerechtshof.
Na de uitspraak van het faillissement kunt u zelf niets meer doen. De curator neemt alle beslissingen voor uw bedrijf van u over. En controleert de administratie en alle bezittingen. Ook kan de rechter een afkoelingsperiode instellen waarin schuldeisers geen goederen en betalingen mogen opeisen.
De curator heeft uw bezittingen gecontroleerd en beschreven. In een verificatievergadering bekijkt de curator uw schulden en doet een voorstel aan de schuldeisers (faillissementsakkoord). U mag tijdens het faillissement maar een keer een akkoord aanbieden. Tijdens de verificatievergadering stemmen de schuldeisers over dit akkoord.
Wanneer eindigt een faillissement?
Heeft u te weinig bezittingen om de kosten voor een curator en de administratie voor het faillissement te betalen? Dan eindigt het faillissement ‘bij gebrek aan baten’. De curator vraagt dit aan bij de rechtbank. Het einde van uw faillissement wordt verwerkt in het Centraal Insolventieregister en het Handelsregister van KVK.
Let op: uw bedrijf stopt, maar alle schulden blijven bestaan. In de toekomst kunnen schuldeisers zich alsnog bij u melden om schulden op te eisen.
Kunt u de curator wel betalen? Dan hangt het van de schuldeisers af hoe het faillissement eindigt:
Het voorstel van de curator (faillissementsakkoord) wordt aangenomen als:
- Meer dan de helft van de schuldeisers akkoord gaat.
- De schulden die u bij deze schuldeisers heeft, bij elkaar opgeteld minstens de helft vormen van het totale bedrag aan schulden.
Daarna moet de rechtbank het akkoord goedkeuren. Dit heet homologatie. Als de rechter het voorstel goedkeurt, eindigt uw faillissement. Het einde van uw faillissement wordt verwerkt in het Centraal Insolventieregister en het Handelsregister van KVK.
Staat in het akkoord dat u een deel van uw schulden betaalt? Dan hoeft u de rest van uw schulden na het einde van het faillissement niet meer te betalen. Bij een akkoord blijven uw schulden dus niet bestaan.
Uitdelingslijst
De curator maakt een rangorde van schuldeisers en een uitdelingslijst. Schuldeisers hebben 10 dagen de tijd om bezwaar te maken tegen de uitdelingslijst. Doen zij dat niet, dan geldt de uitdelingslijst.
Gaan de schuldeisers of de rechtbank niet akkoord met het voorstel van de curator? Dan kan de curator niet nog een keer een voorstel doen. De bezittingen van uw bedrijf worden verkocht om uw schuldeisers te betalen. De curator betaalt de schuldeisers zoveel mogelijk. Wie wat krijgt, hangt af van de rangorde van schuldeisers.
Heeft u een bedrijf zonder rechtspersoonlijkheid, zoals een eenmanszaak, vof, cv of maatschap? Dan worden ook uw persoonlijke spullen verkocht om uw schuldeisers af te betalen.
Let op: het faillissement eindigt, maar schulden die u nog niet heeft betaald blijven bestaan. In de toekomst kunnen schuldeisers zich alsnog melden om schulden op te eisen.
Het einde van uw faillissement wordt verwerkt in het Centraal Insolventieregister en het Handelsregister van KVK.
Ben ik aansprakelijk voor schulden bij faillissement?
Uw aansprakelijkheid voor schulden hangt af van de rechtsvorm van uw bedrijf. Is uw bedrijf een rechtspersoon, zoals een bv of nv? Dan hoeft u schuldeisers niet met eigen geld te betalen. Tenzij u op persoonlijke titel heeft meegetekend voor een schuld. Of als er sprake is van wanbestuur.
Heeft u een bedrijf zonder rechtspersoonlijkheid, zoals een eenmanszaak, vof, cv of maatschap? Dan bent u privé verantwoordelijk voor de schulden van uw bedrijf. U moet met eigen geld de schulden betalen.
Lees meer over wanneer u met uw eigen geld aansprakelijk bent.
Doorstart na faillissement
Heeft u een bedrijf met rechtspersoonlijkheid? Dan hoeft een faillissement niet het einde te zijn van uw bedrijf. Soms is een doorstart van uw bedrijf mogelijk. U kunt deze mogelijkheid al onderzoeken voordat de rechter u failliet verklaart.
Wie zijn er betrokken bij een faillissement?
Bij een faillissement krijgt u te maken met verschillende partijen:
Schuldeisers
Zij krijgen nog geld van uw bedrijf. Denk aan:
- leveranciers
- verhuurder
- bank
- Belastingdienst
Niet alle schuldeisers zijn hetzelfde. Er gelden wettelijke regels voor de volgorde van schuldeisers.
De rechter
De rechter verklaart of uw bedrijf failliet is. Ook wijst de rechter een curator en rechter-commissaris aan.
De curator
De curator neemt het beheer van uw bedrijf over en probeert uw schuldeisers zoveel mogelijk te betalen.
De rechter-commissaris
De rechter-commissaris houdt toezicht op het werk van de curator.
Mogelijk krijgt u ook nog met andere partijen te maken, zoals de gemeente als u schuldhulpverlening aanvraagt. Of een advocaat. Lees meer over de partijen bij een bedrijf met schulden.
Veelgestelde vragen faillissement
Dit hangt af van uw situatie. Gemiddeld duurt een faillissement tussen de 6 en 36 maanden.
- uzelf
- uw schuldeisers
- het Openbaar Ministerie
- de rechtbank
- uw aandeelhouders
Meer over faillissement aanvragen.
De curator neemt het beheer van uw bedrijf over en probeert uw schuldeisers zoveel mogelijk te betalen. Meer over de rol van een curator bij een faillissement.